superuser_do w BWA
Exhibition
Prezentacja w ramach New Media Week jest drugą odsłoną wystawy przygotowanej jako finał 12. edycji Konkursu Najlepszych Dyplomów Sztuki Mediów współorganizowanego przez Akademię Sztuk Pięknych im. Eugeniusza Gepperta we Wrocławiu i Centrum Sztuki WRO, we współpracy z publicznymi uczelniami artystycznymi.
Tegoroczna edycja rozegrała się pod hasłem ‘superuser_do’.
To nawiązanie do komendy systemowej ‘sudo’, która umożliwia użytkownikowi wykonywanie działań z poziomu administratora – przekraczanie domyślnych ograniczeń, ingerencję w strukturę systemu i wprowadzanie zmian. Wystawa traktuje osoby artystyczne jako superuserów: tych, którzy specjalizując się w swoich dziedzinach, uzyskują dostęp, by testować, przekształcać i negocjować zasady działania rzeczywistości.
Hasło wymknęło się metaforze i zaczęło funkcjonować jako rodzaj wezwania do działania. Osiem osób artystycznych, spotykając się we Wrocławiu miało okazję nie tylko skonfrontować swoje prace z przestrzenią i ze sobą nawzajem, ale także pokazać, jak w praktyce rozumieją sprawczość. Różne temperamenty, metody pracy i sposoby myślenia nie zatarły się we wspólnym projekcie – przeciwnie, stały się jego istotną częścią.
Obrazowanie relacji człowieka z technologią – jednocześnie opiekuńczych i opresyjnych, wychwycenie dźwięku generowanego przez biologiczne sieci i wodne systemy przepływu, uwidocznienie realiów korporacji w stanie zapętlenia i przeciążenia, ingerencja w obraz i narzędzia rejestracji, queerowe archiwum przetworzone przez AI oraz high fashion na prowincji – to pola działalności osób artystycznych, których prace stworzyły tegoroczną wystawę konkursową. Choć każda z prac operuje innym językiem, łączy je świadoma analiza realiów, w których funkcjonujemy, i gotowość do ingerencji. To nie zawsze próby ucieczki poza system, ale też działania od środka – testowanie jego granic, szukanie luk i proponowanie alternatyw.
Z poddaszowych przestrzeni Centrum Sztuki WRO schodzimy do piwnic BWA Katowice, żeby po raz kolejny pozwolić tym wyrazistym projektom wybrzmieć, otworzyć się na nowy kontekst i nowe odczytania.
Więcej o projekcie: https://wrocenter.pl/pl/dyplomy/
Prace
Państwo Młodzi
Przestrzenna instalacja wideo, która przybiera formę wypaczonej sali weselnej z lat 90. Wideo wyświetlane na ścianach to zapis z prywatnych archiwów r…
Przestrzenna instalacja wideo, która przybiera formę wypaczonej sali weselnej z lat 90. Wideo wyświetlane na ścianach to zapis z prywatnych archiwów rodzinnych – dokumentacja wesela rodziców Ilo. W postaciach pary młodej zastosowano metodę deepfake AI, zamieniając ich twarze przy użyciu oprogramowania FaceFusion 3.1.0, natomiast twarze gości weselnych poddano cenzurze, nakładając na oczy czarne paski.
Na stole, zamiast dań, znajduje się zestaw pięciu monideł pochodzących z wirtualnych zbiorów Gminnego Ośrodka Kultury w Leśnej Podlaskiej i Centrum Kultury Kurpiowskiej im. ks. Mieczysława Mieszki w Kadzidle. Portrety ślubne zostały ożywione za pomocą technologii AI i recytują fragmenty manifestów LGBTQ, między innymi fragment Manifestu Akceleracjonizmu Genderowego, napisanego przez Eme Flores i Vikky Storm, czy fragment tekstu Gej-rewolucjonista, autorstwa Michaela Swifta. Po obu stronach państwa młodych znajdują się stoły oddzielające odbiorcę od gości weselnych. Leżą na nich elementy zastawy, spomiędzy których wydobywają się indywidualne, współczesne opinie polityków na temat osób queerowych. Zaś wokół nich główny dźwięk stanowią odgłosy biesiady weselnej, pochodzące z archiwum rodzinnego.
Odwołując się do tradycji, z której osoby queerowe są wykluczone, projekt zwraca uwagę na problemy, jakich doświadczają osoby LGBTQ w Polsce.
aparat milczy, ja mówię
Praca jest skupiona wokół działania performatywnego z wykorzystaniem analogowego aparatu przerobionego przez artystę. Jej trzon stanowi rejestracja cz…
Praca jest skupiona wokół działania performatywnego z wykorzystaniem analogowego aparatu przerobionego przez artystę. Jej trzon stanowi rejestracja czynności wykonywania autoportretu urządzeniem.
Wyjątkowość zdjęcia tkwi w formie zapisu: z aparatu usunięta została migawka, a błona fotograficzna naświetlana była za pomocą mechanizmu zwijania filmu. Rejestrowany obraz przyjmuje postać barwnej smugi na pasku filmu pozytywowego. W pewnym momencie wykonywania zdjęcia pojawia się błysk światła flash. Zastosowane rozwiązania pozwoliły osiągnąć możliwie najczytelniejszy zapis zdarzeń zachodzących w czasie naświetlania.
Kolejnym elementem instalacji jest odseparowany od aparatu mechanizm lampy błyskowej, zsynchronizowany z odtwarzanym zapisem performansu. Choć spełnia swoją funkcję, nie uczestniczy już w rejestrowaniu rzeczywistości. Staje się zapętlonym urządzeniem – echem sfotografowanego zdarzenia. W tej formie działa raczej jako narzędzie odmierzania czasu.
Niekomfortowe uczucie kojarzone z byciem fotografowanym okazuje się więc pozorne. Być może nie wynika ono z obawy przed niekorzystnym ujęciem, lecz ze strachu przed czasem, który upływa niepostrzeżenie – w monotonnym szumie przewijarki oraz jaskrawym, rytmicznie powracającym świetle lampy.
Praca kontynuuje myśl badaną przez artystów skupionych wokół łódzkiego Warsztatu Formy Filmowej.
I Used Up All My Sick Days So I Called In Dead
Dokąd prowadzi droga ewakuacyjna z sytuacji bez wyjścia?
Stany Zjednoczone, druga połowa 2002 roku. Punkt zbiegu dwóch cykli koniunkturalnych, pocz…
Dokąd prowadzi droga ewakuacyjna z sytuacji bez wyjścia?
Stany Zjednoczone, druga połowa 2002 roku. Punkt zbiegu dwóch cykli koniunkturalnych, początek odbudowy gospodarki po pęknięciu bańki dot-com i po kryzysie, którego przebieg stał się blueprintem dla wszystkich po nim następujących. System, zaślepiony generowaniem spekulacyjnych zysków, nie wyciąga wniosków z własnych błędów i aby przetrwać, rozpoczyna kolejną pętlę – jak Uroboros bezustannie pożerający samego siebie.
Echem przez kręte korytarze kapitalizmu odbijają się słowa wypowiedziane już w latach 80. przez Margaret Thatcher: „There is no alternative”. Narasta potrzeba ewakuacji – ostatecznego opuszczenia duszących ram otaczającego środowiska.
Sennie majaczące, liminalne przestrzenie zglitchowanego biurowca, gdzieś na granicy między realnym systemem korporacyjnym a wirtualnym systemem operacyjnym, stają się tłem dla próby ucieczki, której finał nie dostarcza jednoznacznych odpowiedzi.
Instalacja podejmuje próbę eksploracji granicznych stanów psychicznych i fizycznych jednostki w przestrzeni biurowej, traktowanych jako wypadkowa systemowych mechanizmów kontroli oraz nieustannej presji prowadzącej do zaburzenia życiowej równowagi. Jeśli, cytując Jonathana Crary’ego, uznamy, że: „Sen to radykalna przerwa w kradzieży naszego czasu przez kapitalizm”, to najskuteczniejszą formą walki o zachowanie autonomiczności wydają się być wszelkie przejawy odmowy partycypacji w jego ramach.
Narracja zbudowana jest wokół krytycznej analizy kondycji systemu kapitalistycznego oraz definiowania pozycji jednostki w kontekście korporacyjnym, w oparciu o trzy kluczowe zagadnienia: krytyczny błąd systemu, plan ewakuacji i kapitulację.
Dystans czasowy względem opowiedzianej historii pozwala na chłodniejszy osąd sytuacji, pozostawiając pole do zastanowienia się nad aktualnością opresyjnych zagrywek kapitalizmu oraz do odnajdywania ich zupełnie nowych form.
Cottage(hard)core
Projekt to zestaw czterech scen nawiązujących formą do filmów modowych. Celem projektu było stworzenie ruchomych pocztówek adresowanych do odbiorców m…
Projekt to zestaw czterech scen nawiązujących formą do filmów modowych. Celem projektu było stworzenie ruchomych pocztówek adresowanych do odbiorców mody wysokiej, prosto z głębokiej, prowincjonalnej wsi. Sceny rozgrywające się na tle wiejskich krajobrazów zostały wzbogacone o abstrakcyjne elementy scenografii, takie jak nowoczesne sportowe auto czy sprzęt DJ-ski. Modele prezentujący sylwetki są uwikłani w monotonne, na pozór niepasujące do kontekstu aktywności.
Połączenie świata mody i designu z wiejskim krajobrazem jest osobistą interpretacją kodów kulturowych zaobserwowanych w mniejszych miejscowościach. Wybrane zabiegi wizualne ze scen są przełożeniem indywidualnych doświadczeń i obserwacji życia na prowincji.
Choć ubrania i akcesoria w scenach zdają się być ostatnim elementem, na który widz zwraca uwagę, to właśnie one stanowią główny powód powstania sekwencji filmów. Widzimy w nich najnowszą kolekcję artystki o tej samej nazwie Cottage(hard)core, która jest odważną, szczerą i zbuntowaną odpowiedzią na estetykę wizualną współczesnej polskiej wsi – takiej, jaką autorka obserwuje od lat.
Zapisy wideo są komentarzem na temat tożsamości kulturowej artystki oraz niemożności odnalezienia się w miejscu pochodzenia ze swoją twórczością modową. Miejsca ukazane w nagraniach są jednocześnie punktami stanowiącymi inspiracje do stworzenia kolekcji.
Raceful Dead
Projekt bada napięcie między wsparciem a opresją w relacji człowieka z technologią. Koncentruje się na strukturach ochrony i optymalizacji, które z cz…
Projekt bada napięcie między wsparciem a opresją w relacji człowieka z technologią. Koncentruje się na strukturach ochrony i optymalizacji, które z czasem zaczynają działać jak obciążenie – formy jednocześnie wspierające ciało i ograniczające jego autonomię. Praca ukazuje ambicję w wymiarze fizycznym i symbolicznym, osadzając ją w dromologicznym porządku późnego kapitalizmu, w którym technologie stworzone jako pomoc mogą stać się obciążeniem narzucającym własną logikę.
Centralnym elementem instalacji jest humanoidalna figura ustawiona w pozycji startowej do biegu, z przymocowaną do pleców strukturą przypominającą plecak. Obiekt został w całości zaprojektowany i wydrukowany w technologii żywicznego druku 3D. W jego otoczeniu znajduje się również seria rzeźb złożonych z fragmentów motocykli i skuterów – symboli niekończącego się technologicznego wyścigu. Postać sama w sobie nawiązuje do motywu Running Mana z animowanej antologii Neo Tokyo z 1987 roku, zaś forma jako całość pozostaje zawieszona między funkcją wspomagania, ochrony a pasożytniczym obciążeniem.
Obiekt wykonuje ruchy mechaniczne i emituje dźwięki, których intensywność oraz charakter zmieniają się w odpowiedzi na działanie odbiorcy. Materiał dźwiękowy składa się z próbek maszyn, zwierząt i sygnałów interfejsów, przetwarzanych przez model AI.
Projekt powstał we współpracy z mgr inż. Franciszkiem Sobiechem z Wydziału Elektrotechniki, Elektroniki, Informatyki i Automatyki Politechniki Łódzkiej.
Hydrologika
Sound art oparty na działającym w czasie rzeczywistym systemie wodnym. Instalacja składa się z modułów z akwariami połączonymi obiegiem wody, która pr…
Sound art oparty na działającym w czasie rzeczywistym systemie wodnym. Instalacja składa się z modułów z akwariami połączonymi obiegiem wody, która przepływa przez węże wprawiane w ruch przez elektromechanizmy. Dźwięk nie jest tu kompozycją odtwarzaną z zewnątrznego źródła, lecz działaniem, które powstaje bezpośrednio w wyniku przepływu, zmian ciśnienia, wibracji i pracy urządzeń.
Instalacja tworzy złożony pejzaż dźwiękowy, w którym naturalny szum wody spotyka się z mechanicznym rytmem pomp i silników. Ten układ, choć precyzyjnie skonstruowany, pozostaje podatny na drobne zakłócenia: mikroprzecieki, zmiany napięcia, chwilowe różnice w pracy elementów. Dzięki temu balansuje pomiędzy kontrolą a nieprzewidywalnością, porządkiem technicznym a organicznym zachowaniem materii. System ujawnia się więc jako proces – nie zamknięta forma, lecz dynamiczny układ, w którym rytm, dźwięk i ruch są śladami trwania. W perspektywie hydrologicznej, instalacja staje się komentarzem do współczesnych wyobrażeń o stabilności środowiska: pokazuje, że nawet pozornie zamknięty i kontrolowany obieg zależy od ciągłej pracy i pozostaje wrażliwy na zaburzenia. W ten sposób praca splata refleksję nad dźwiękiem i czasem z napięciem między naturą a technologią, a także z niepokojem wpisanym we współczesne relacje człowieka z systemami podtrzymującymi środowisko.
Mycosphere 3.0
To artystyczno-badawczy projekt podejmujący krytyczną refleksję nad współczesnym techno-kapitalizmem oraz ewolucją Internetu, od jego pierwotnie zdece…
To artystyczno-badawczy projekt podejmujący krytyczną refleksję nad współczesnym techno-kapitalizmem oraz ewolucją Internetu, od jego pierwotnie zdecentralizowanej i egalitarnej wizji po scentralizowaną infrastrukturę zdominowaną przez Big Tech.
Odwołując się do momentu deregulacji sieci w 1991 roku, projekt wskazuje na napięcie pomiędzy wczesną ideą otwartego Internetu, sformułowaną przez Tima Bernersa-Lee, a jego późniejszą komercjalizacją. W odpowiedzi na ten proces artystka rozwija spekulatywną koncepcję Web 3.0, opartą na biologicznych modelach organizacji, queerowej ekologii oraz logice sieci mycelialnych.
Centralnym elementem instalacji jest grzybnia – traktowana jako aktywny, współuczestniczący agent sieciowy. W tym ujęciu funkcjonuje ona jako zdecentralizowana infrastruktura komunikacyjna, działająca horyzontalnie poprzez współzależność, wymianę i bio inteligentne procesy. Projekt redefiniuje znane zjawisko „wood wide web”, przesuwając akcent z biernego modelu transmisji na sprawczość biologiczną grzybów.
Instalacja rozwija również koncepcję przestrzennego Internetu, wprowadzając do niej materialny, węglowy i organiczny wymiar. Grzybnia staje się tu medium obliczeniowym i komunikacyjnym, umożliwiającym spekulację na temat alternatywnych form przetwarzania i dystrybucji informacji. W warstwie technologicznej żywa materia zostaje połączona z prostymi systemami elektronicznymi: czujnikami, obwodami niskiego poziomu oraz systemem sonifikacji danych biologicznych. Sygnały generowane przez grzybnię przekształcane są w dźwięk, tworząc hybrydyczny ekosystem komunikacyjny. Minimalistyczna, low-techowa estetyka stanowi świadomy kontrast wobec wysokoenergetycznych i scentralizowanych struktur cyfrowych.
Istotnym elementem pracy jest również estetyka nadzoru. Kamery CCTV oraz czerwone światło budują atmosferę kontroli i obserwacji, odnosząc się do współczesnych systemów monitoringu oraz automatycznej analizy danych. Punktowe białe światło, przypominające narzędzie inspekcji, kieruje uwagę na grzybnię jako obiekt i jednocześnie jako podmiot.
Mycosphere 3.0 proponuje mykocentryczną perspektywę, w której człowiek nie jest już centralnym punktem systemu. Projekt traktuje grzybnię jako organizm negocjujący relacje, działający we własnym interesie i współuczestniczący w kształtowaniu środowiska informacyjnego.
W tym ujęciu sztuka staje się przestrzenią testowania przyszłości, w której technologia, natura i inne gatunki tworzą relacje oparte na współistnieniu, współpracy i wzajemnej odpowiedzialności.
W Twojej skórze
Prezentowana realizacja artystyczna podejmuje fundamentalną refleksję nad dążeniem ludzkości do kreacji życia technicznego. To pragnienie ożywienia ma…
Prezentowana realizacja artystyczna podejmuje fundamentalną refleksję nad dążeniem ludzkości do kreacji życia technicznego. To pragnienie ożywienia martwej materii, widoczne w dziełach kultury od wieków, często bywa analizowane w kontekście kompleksu Boga. Kompleks ten opisuje stan, w którym twórca uzurpuje sobie prawo do absolutnego decydowania o granicach istnienia i dominacji nad stworzonym bytem.
Instalacja ukazuje wewnętrzny konflikt między pragnieniem tworzenia a potrzebą kontroli. Łączy organiczną cielesność, reprezentowaną przez elastyczną błonę, z wewnętrznym, ruchomym rdzeniem technologicznym. Obiekt, choć na pozór przybiera formę żywego organizmu, pozostaje w stanie nieustannego podporządkowania. Jego ruch, przypominający bezbronne skurcze ciała, aktywuje się wyłącznie w odpowiedzi na obecność człowieka.
Praca ucieleśnia następującą tezę: człowiek, dążąc do stworzenia nowej, autonomicznej istoty na swoje podobieństwo, nie zamierza obdarzyć swego tworu pełną i nieskrępowaną wolną wolą. Dzieło eksponuje nietrwały balans między gestem twórczej czułości a potrzebą absolutnej władzy nad stworzoną formą.
Osoby artystyczne
Agata Polak
Bartek Walczak
Ilo Sękowska-Lenart
Jagoda Golińska
Jakub Stelmach
Józef Jakacki
Martyna Konieczny
Piotr Stechura
Partnerzy
Inne wydarzenia